Tekst został opracowany przez dr n. med. Małgorzata Zięba

Pomimo ciągłego rozwoju medycyny rozrodu wspomaganego i doskonalenia technik stosowanych w leczeniu niepłodności, ich zastosowanie nie jest – jak życzyliby sobie zarówno pacjenci jak i lekarze – gwarancją sukcesu. Spośród dostępnych metod za najbardziej skuteczną uznaje się zapłodnienie in vitro. Jaka jest szansa na zajście w ciążę? Czy procedura zakończona niepowodzeniem oznacza, że para nie ma już szans na rodzicielstwo? Czy jest sens próbować po raz kolejny? Aby odpowiedzieć na te pytania należy wziąć pod uwagę kilka czynników:

  • Wiek – wraz z wiekiem spada szansa na zajście w ciążę i pogarsza się jakość komórek rozrodczych. Kryterium to dotyczy głównie kobiet, ale coraz częściej zwraca się uwagę także na jego znaczenie w przypadku panów;
  • Czas i metody starań – jak długo trwają próby zajścia w ciążę? Czy były już stosowane jakieś metody rozrodu wspomaganego? A jeśli tak, to ile razy?
  • Przyczyna niepłodności i odpowiednie dostosowanie metody leczenia – ogromne znaczenie ma indywidualne, szczegółowe podejście lekarza prowadzącego, który na podstawie wyników niezbędnych badań jest w stanie oszacować sens zastosowania wybranej metody terapii, konieczność jej ewentualnej modyfikacji oraz ocenić szanse jej powodzenia;
  • Czy podłoże problemów dotyczy kobiety, mężczyzny czy obojga partnerów? Czy zdiagnozowano więcej niż jedną nieprawidłowość (na przykład endometrioza oraz obniżona rezerwa jajnikowa)? A może podłoże jest nieznane (niepłodność idiopatyczna)?
  • Czy pacjentka była już kiedyś w ciąży?

Odpowiedzi na te i inne pytania mogą pomóc w oszacowaniu szans na powodzenie terapii. Na stronie IVF Predict można skorzystać z kalkulatora opracowanego przez szkockich i brytyjskich naukowców zajmujących się leczeniem niepłodności. Kalkulator działa na podstawie modelu matematycznego stworzonego dzięki danym dotyczącym historii ponad 144 tysięcy cykli leczenia metodą zapłodnienia pozaustrojowego.

Niezależnie od decyzji pary o podjęciu, kontynuacji lub rezygnacji z leczenia niepłodności, należy pamiętać, że statystyki to nie wszystko. Wyniki badań opublikowane w renomowanym czasopiśmie medycznym Human Reproduction mówią o tym, że jedna na sześć kobiet, u których leczenie metodą zapłodnienia pozaustrojowego zakończyło się niepowodzeniem zachodzi naturalnie w ciążę. Dane te podali naukowcy z Uniwersytetu Aberdeen na podstawie analizy procedur zapłodnienia in vitro przeprowadzonych w klinice lecenia niepłodności u 2,133 pacjentek. 1,073 z nich nie zaszło w ciążę lub poroniło. Badacze śledzili ich dalsze losy. Okazało się, że 17% z nich zaszło w ciążę naturalnie w czasie do 5 lat od zakończenia leczenia.