Toksoplazmoza. Co to za choroba, i czy jest groźna dla kobiet w ciąży?

Toksoplazmoza a ciąża

Toksoplazmoza jest chorobą wywoływaną przez infekcję pierwotniakiem Toxoplasma gondii. Jest on szczególnie niebezpieczny dla osób o obniżonej odporności oraz dla kobiet w ciąży, ponieważ może skutkować zaburzeniami rozwoju płodu, szczególnie w odniesieniu do układu nerwowego (m .in. małogłowiem, wodogłowiem, zapaleniem siatkówki, niedosłuchem), a nawet śmiercią wewnątrzmaciczną.

Toksoplazmozą można zarazić się poprzez:

  • spożycie niedogotowanych lub zanieczyszczonych pokarmów (do zanieczyszczenia może dojść także przez używanie źle umytych noży czy desek kuchennych),
  • spożycie nieumytych warzyw, owoców,
  • picie zanieczyszczonej wody,
  • niedokładne mycie rąk po przygotowywaniu na przykład surowego mięsa albo kontakcie z odchodami kota (na przykład przy czyszczeniu kuwety, pracy w ogródku),
  • transfuzję zakażonej krwi,
  • przeszczep zakażonego organu
  • pracę z zakażonym materiałem np. w laboratorium.

Toxoplasma gondii przechodzi przez łożysko, dlatego też istnieje ryzyko przeniesienia infekcji z matki na rozwijający się płód. Dzieje się tak jednak tylko w przypadku infekcji nabytej w czasie ciąży. Zakażenie przebyte przed zajściem w ciążę zapewnia nabycie odporności na toksoplazmę (pod warunkiem, ze ciężarna nie cierpi na niedobory odporności).

W większości przypadków toksoplazmoza przebiega bezobjawowo, aczkolwiek może również dawać długo utrzymujące się objawy grypopodobne, takie jak:

  • bóle mięśni,
  • bóle głowy,
  • gorączka,
  • zmęczenie,
  • powiększenie węzłów chłonnych.

Choroba może także przyjąć postać toksoplazmozy ocznej, której towarzyszy pogorszenie widzenia, mgliste widzenie, ból, zaczerwienienie i łzawienie oczu.

Diagnostyka toksoplazmozy opiera się na wykonaniu serologicznych badań krwi w kierunku obecności swoistych przeciwciał IgG i IgM. W przypadku stwierdzenia zakażenia u ciężarnej, konieczne może się okazać wykonanie amniopunkcji, która pozwoli stwierdzić, czy doszło do wewnątrzmacicznego zakażenia płodu.

Leczenie opiera się na podawaniu antybiotyków i antagonistów kwasu foliowego (spiramycyny, sulfadiazyny, pirymetaminy).

W celu uniknięcia zakażenia należy:

  • podczas kontaktu z ziemią (np. praca w ogródku) oraz czyszczeniu kociej kuwety używać rękawic ochronnych, a po jej zakończeniu starannie umyć ręce,
  • unikać spożywania surowych lub niedogotowanych mięs i owoców morza,
  • mrozić mięso na kilka dni przed ugotowaniem,
  • dokładnie myć owoce i warzywa,
  • nie spożywać niepasteryzowanego mleka (zwłaszcza koziego),
  • dokładnie myć przybory kuchenne,
  • unikać karmienia kotów surowym mięsem.